Tips voor leerkrachten

tips: tips voor leerkrachten


'Als Els op school eet,
heeft ze alleen een fles water en een appel bij zich. Ze is steeds snel weg van tafel, en heeft weinig contacten.
'
de klastitularis

Verschillende instanties kunnen op school met het eetprobleem van de jongere geconfronteerd worden: Het personeel dat toezicht houdt tijdens de lunch, de klastitularis, de turnleerkracht, de leerkracht godsdienst/moraal, de directie. Het is in het belang van de school om jongeren zo snel en efficiënt mogelijk te helpen bij hun eetproblemen. Leerlingen met eetproblemen zijn meer ziek, en volgen daardoor soms onregelmatig de lessen.
Onderzoek heeft aangewezen dat bij efficiënte hulp er snel succes bereikt wordt. Bij leerlingen in het secundair onderwijs die binnen het jaar worden behandeld is er een herstelpercentage van quasi 100%. Daarenboven blijkt dat jongeren met eetstoornissen het op school zeer goed doen eens ze voor hun problemen behandeld zijn.

Hoewel de school veruit meest informatie over de leerling heeft, blijft het een zeer moeilijk punt om te evalueren of een leerling wat 'prult' dan wel een eetprobleem ontwikkelt. In sommige klassen zijn er immers tijdelijke golven van gezond eten, vegetarisme, lijnen, …

Men dient alert te zijn als de leerling op verschillende vlakken verandert : fysisch, gedragsmatig, sociaal en of emotioneel (cfr. informatie op deze website over anorexia en boulimia) of als u signalen opvangt van andere leerlingen.

Besef dat u de hele achterliggende problematiek niet kunt en niet moet oplossen. Uw taak richt zich op het motiveren van de leerling om professionele hulp in te roepen.

het eerste gesprek

  • Als u het gevoel hebt dat er reden is tot ongerustheid, is het goed er met enkele collega's over te praten. Geef hen uw observaties, en vraag of zij die herkennen. Is dit zo, dan is het goed na te gaan wie best met de leerling praat (Wie krijgt vertrouwen van de leerling, en wie heeft rond dit thema genoeg zelfvertrouwen ?).
  • Enkele tips voor het eerste gesprek:
  • Nodig de leerling onopvallend uit.
  • Voorzie een rustige plaats en voldoende tijd.
  • Begin het gesprek transparant. (Deel ze open uw bezorgdheid mee, b.v. dat u merkt dat ze wat meer alleen is, dat haar schoolresultaten achter blijven, ...)
  • Blijf concreet (geen interpretaties maken)
  • Haal aan welk gedrag u ongerust maakt. (b.v. het weggooien van de lunch, het drinken van erg veel water, vaak naar het toilet gaan om over te geven, ...)
  • Luister naar haar reactie.
  • Kwaadheid, overbezorgdheid, negeren zijn mogelijke reacties van de leerling. Blijf kalm. Herhaal wat u hoorde om te tonen dat u luisterde. Geef aan dat u haar gevoelens wel kan begrijpen, en dat u samen met haar wil zoeken naar een weg.
  • Het is belangrijk dat men bij jongeren met eetproblemen heel geleidelijk werkt. Het is zinvol om aan te geven dat u er op een later moment wil op terug komen. Maak een nieuwe afspraak om hen de kans te geven om te verwerken.

De volgende gesprekken

Als er een opening komt bij de leerling wil dit niet zeggen dat ze alles wil vertellen. Het betekent dat ze u dichter bij zich toelaat en vertrouwen geeft. Ze blijft zitten en luistert zonder te ontkennen dat ze teveel met haar uiterlijk en gewicht bezig is.Wanneer de leerling haar probleemgedrag aanvaardt als een probleem is er een belangrijke stap gezet.

Enkele tips:
  • Neem het ernstig als een leerling zegt dat ze wil stoppen met haar eetprobleem, juich dit toe. Zeg ook dat u weet dat het moeilijk is gewoontes echt te veranderen. Blijf aandringen dat ze dit samen met iemand doet.
  • Hou het bij het hier en nu.
  • Probeer eerlijk te blijven. Hebt u geen pasklaar antwoord, zeg dat dan ook. Als leerkracht moet u ook niet alles weten.
  • Probeer de jongere te motiveren om haar ouders zelf in te lichten. Maak hierbij duidelijke afspraken met de jongere over wat ze zal zeggen, en tegen welke datum.
  • Spreek af wat er gebeurt nadat de jongere het gesprek thuis voerde. Veel leerlingen zullen het gesprek met hun ouders erg moeilijk vinden.
  • Als een leerling het gesprek met haar ouders blijft vermijden, kan het toch belangrijk zijn haar ouders in te lichten, zeker bij jongere meisjes en bij levensbedreigende situaties. Bespreek dit dan open met haar. Zeg dat u dit belangrijk vindt, en dat u nadien alles zal doorgeven zo zij er niet bij aanwezig wil zijn.

gesprek met de ouders

Het geeft controle aan de leerling als men het gesprek met de ouders op voorhand voorbereidt. De werkwijze is parallel aan het eerste gesprek met de leerling.

Volgende tips blijven belangrijk:
  • Blijf concreet
  • Haal aan welk gedrag u ongerust maakt.
  • Luister naar hun reactie.
  • Kwaadheid, overbezorgdheid, negeren zijn mogelijke reacties
  • Wees eerlijk
  • Deel hun bezorgdheid.
  • Maak een nieuwe afspraak om hen de kans te geven om te verwerken.
  • Suggereer hen om eens met de huisarts te praten.
  • Ga met hen op zoek naar adekwate en gespecialiseerde hulpverlening voor hun kind in samenwerking met het CLB ( centrum voor leerlingenbegeleiding). nadien

Als de jongere ambulante behandeling start is het voor de leerkracht zoeken naar een andere plaats. Veel leerlingen geven aan dat ze het fijn vinden als ze nog naar de leerkracht toekunnen. Toch is het op dat moment de behandelaar die de verantwoordelijkheid rond de aanpak van het probleemgedrag overneemt. Daarom is het belangrijk dat er goede afspraken doorgegeven worden tussen behandelaar en leerkracht.
positieve boodschappen in reclame
advertentie checklist  in de kijker






Hebt u interesse in advies inzake preventie van eetstoornissen voor scholen of voor een pedagogische studiedag over dit thema, contacteer dan An Vandeputte, an.vandeputte@gmail.com.